ஒரு சிறிய கிராமத்தில் செய்திகள் எருதுவண்டிகளைக் காட்டிலும் வேகமாகச் செல்வது வழக்கம். பொதுக் கிணற்றருகில் தொங்கியிருந்த பித்தளைக் மணி கூட்டம், விழா, எச்சரிக்கை, உதவி ஆகிய நேரங்களில் ஒலிக்கும். அது முழங்கினால் எல்லோரும் கேட்பார்கள். அதனால் அந்த மணியை கிராமத்தார் மரியாதையுடன் பார்த்தார்கள். ஒலிக்கும் சக்தி இருக்கிறது; அந்த சக்திக்கு கவனமும் தேவை.

ஒரு பருவத்தில் மதியங்கள் நீளமானவை, வேலைகள் சோர்வூட்டுபவை, மக்கள் பேசுவதற்கான புதுச்செய்தியைத் தேடுபவர்கள் ஆனார்கள். அப்படிப்பட்ட வேளைகளில் பாதியாகக் கேட்ட ஒரு வாக்கியம் கூட சாயங்காலத்திற்குள் பெரிய கதையாக மாறிவிடும். அந்நேரத்தில் நரேன் என்ற சுறுசுறுப்பான சிறுவன், தானியம், கடன், கவலை பற்றி இரு பெரியவர்கள் மெதுவாகப் பேசுவதை கேட்டான்.

முழுக் கருத்தைப் புரிந்துகொள்ள நரேன் நின்றுக் கொள்ளவில்லை. கேட்ட சிறு பகுதி அவனுக்கு சுவாரசியமாகத் தோன்றியது. கேட்டதை அமைதியாக வைத்துக்கொள்ளவோ, தெளிவாகக் கேட்கவோ செய்யாமல், அவன் நண்பனிடம் சொன்னான். நண்பன் அதில் தன் ஊகத்தையும் சேர்த்தான். பிறகு அந்தச் சொல் கிணற்றருகே சென்றது. மாலைக்குள் ஒரு மதிப்புமிக்க கடைக்காரர் மக்களை ஏமாற்றி பொருள்களை மறைத்து வைத்துள்ளார் என்ற வதந்தி பரவியது. உண்மை முற்றிலும் வேறாக இருந்தது. தேவன் என்ற அந்தக் கடைக்காரர் சிரமப்படும் குடும்பங்களுக்கு அறுவடை நல்லதாவது வரை கடனில் தானியம் கொடுக்க வழி பார்க்கிறார்.

வதந்தி உலர்ந்த இலைகள் போல காற்றில் பறந்தது. சிலர் தேவனை சந்தேகத்துடன் பார்க்க ஆரம்பித்தார்கள். முன்பு சிரித்தபடி கடைக்குள் ஓடும் குழந்தைகள் கதவின் அருகே தங்கினார்கள். நரேன் தன் வாயிலிருந்து வெளியேறிய சொற்கள் மற்றவர்களின் வாயில் திரும்பி வருவது கேட்டான்; ஆனால் அவை அதே வடிவில் இல்லை. ஒவ்வொரு முறை அவை கொஞ்சம் அதிகமாகக் காயப்படுத்தும் வண்ணம் மாறின. அப்போது தான் அவனுக்கு புரிந்தது: கவனமின்றி சொல்லப்பட்ட சொற்கள் பேசுபவனைவிட பெரிய சக்தியாக வளரலாம்.

வெட்கத்துடனும் பயத்துடனும் அவன் தனது பாட்டியிடம் சென்றான். குறைவாகப் பேசினாலும் ஆழமாகப் புரிந்துகொள்வதில் பெயர் பெற்றவர் அவள். அவள் நரேனை அந்த மணியருகே அழைத்து, "இந்த மணியை ஏன் எல்லோரும் மரியாதை செய்கிறார்கள் தெரியுமா?" என்று கேட்டாள். நரேன், "இது ஒலித்தால் எல்லோரும் கேட்பார்கள்" என்றான். அவள் தலையசைத்தாள். "ஆம். ஒரு முறை மணி ஒலித்துவிட்டால், அதன் சத்தத்தை மீண்டும் உலோகத்துக்குள் தள்ள முடியாது. சொற்களும் அப்படித்தான். அதனால் அவற்றை வெளியே அனுப்புவதற்கு முன் கவனமாகத் தொட வேண்டும்," என்றாள்.

பாட்டியின் பாடம் அதில் முடிவடையவில்லை. "வருந்துவது நல்லது," என்றாள், "ஆனால் சரி செய்வது அதைவிட நல்லது." மறுநாள் காலை நரேன் மணியை ஒலிக்கச் சொன்னான். மக்கள் கூடினபோது, புரியாமல் பேசியதையும், உண்மையல்லாததைப் பரப்ப உதவியதையும் வெளிப்படையாக ஒப்புக்கொண்டான். பிறகு தேவனிடம் அனைவரின் முன்னிலும் மன்னிப்பு கேட்டான்.

அந்த நிமிடம் கடினமானதாய் இருந்தாலும் சுத்திகரிப்பாகவும் இருந்தது. தேவன் அமைதியாக உண்மையைச் சொன்னார். மக்கள் தாங்கள் எவ்வளவு விரைவாகச் சரிபார்க்காமல் நம்பிவிட்டோம் என்பதை உணர்ந்தார்கள். அதே நேரத்தில் ஒரு சிறுவன் தன் தவறை பொதுமக்கள் முன் ஒப்புக்கொள்ள எவ்வளவு தைரியம் வேண்டும் என்பதையும் கண்டார்கள். அந்த நாளிலிருந்து அந்த மணி விழாக்களை மட்டும் நினைவுபடுத்தவில்லை; உண்மை சரிபார்க்கும் கடமையையும் நினைவூட்டியது.

இந்தக் கதை குழந்தைகளுக்கும் பெரியவர்களுக்கும் ஒரே பாடம் சொல்கிறது: சொற்கள் மிகவும் தூரம் செல்லும். கவனமின்றி சொன்ன ஒரு வாக்கியம் நல்ல பெயரை மங்கச் செய்யலாம், உறவுகளை வளைத்துவிடலாம், தேவையற்ற பயத்தை விதைக்கலாம். ஆனாலும் நம்பிக்கை முற்றிலும் மறைவதில்லை. உண்மை தெளிவாகச் சொல்லப்பட்டால், மனமார மன்னிப்பு கேட்கப்பட்டால், சமூகமும் நியாயத்துடன் கேட்டால், நம்பிக்கை மீண்டும் வளரும். அதனால்தான் இன்றும் கிராமத்தில் யாராவது ஒரு கதையை அவசரமாகப் பரப்பச் செல்லும்போது, ஒரு மூத்தவர் அமைதியாகச் சொல்வார்: "மணியை நினைவில் கொள்." அதுவே போதும்.