பிருந்தாவனத்தில் யமுனை ஒரு நதி மட்டும் அல்ல. குழந்தைகளின் விளையாட்டும், மாடுகளின் தாகமும், கிராமத்தின் அமைதியும் அதனுடன் கலந்திருந்தன. அதனால் அதன் ஒரு பகுதி இருளாகவும் அச்சமூட்டுவதாகவும் மாறியபோது, அது வெறும் நீரின் மாற்றமாக இருக்கவில்லை; மக்களின் மனநிலையும் மாறியது. பறவைகள் அந்தப் பகுதியைத் தவிர்த்தன. மிருகங்கள் பின்னோக்கிப் போனது. குழந்தைகளை அங்குச் செல்லாதே என்று அம்மாக்கள் எச்சரித்தனர்.

அந்த நீரில் காளியன் என்ற பாம்பு வசிக்கிறான் என்று எல்லோரும் கூறினர். அவன் விஷம் நீரையும், மக்களின் நிம்மதியையும் கெடுத்தது. கிருஷ்ணர் இதை பார்த்தார். அவர் குறும்பும் சிரிப்பும் நிறைந்த பாலன் தான், ஆனால் பயம் எல்லோருடைய வாழ்க்கையையும் பிடித்து நிற்கும் போது அமைதியாக பார்க்கும் ஒருவன் அல்ல. அவர் அந்த நீரினருகில் சென்றது அச்சத்தை வெல்ல மட்டும் அல்ல; வாழ்க்கை மீண்டும் சுதந்திரமாக ஓடுவதற்காக.

குடும்பங்கள் இந்தக் கதையைச் சொல்லும்போது அதிகம் நினைவில் நிற்கும் காட்சி, கிருஷ்ணர் காளியன் மேல் ஆடும் தருணம். அது கொடூரத்தின் நடனம் அல்ல; கட்டுப்பாட்டின் நடனம். கொந்தளிக்கும் ஆற்றல் கிருஷ்ணரின் பாதங்களின் கீழ் ஒழுங்கை அடைகிறது. காளியனின் வன்மம் அழியவில்லை; அது பணிந்தது. அதுவே இந்தக் கதையின் ஆழம். உண்மையான வீரியம் எதிரியை மட்டும் சாய்ப்பதில் இல்லை; குழப்பத்தை சமநிலையாக மாற்றுவதில் உள்ளது.

காளியன் இறுதியில் தலைகுனிகிறான். அப்போது கிருஷ்ணர் அவனை அழிக்காமல் அங்கிருந்து நீங்கச் செய்கிறார். ஏனெனில் யமுனை மீண்டும் எல்லோருக்கும் சொந்தமானதாக வேண்டும். அதன் பின் நதி மீண்டும் மூச்செடுக்கத் தொடங்குவது போல தோன்றுகிறது. மாடுகள் திரும்புகின்றன. குழந்தைகள் மீண்டும் கரையில் சிரிக்கின்றனர். பயம் குறைந்து நிம்மதி பரவுகிறது.

அதனால் காளியன் கதை இன்றும் குடும்பங்களில் வாழ்கிறது. இதில் சாகசம் உண்டு. ஆனால் அதைவிட பெரிய ஆறுதல் ஒன்று உள்ளது. உண்மையான பலம் இருளை வெல்வதிலேயே முடிவதில்லை; வாழ்க்கை மீண்டும் இயல்பாக மலர இடமளிப்பதில்தான் அதன் சிறப்பு உள்ளது. யமுனை மீண்டும் தெளிந்தபோது பிருந்தாவனமும் மீண்டும் சிரித்தது.