లంక వైపు సముద్రం దాటాల్సిన సమయం రాగానే రాముడితో ఉన్నవారికి ముందున్న పని అసాధ్యంలా కనిపించింది. ఒక తీరంలో సహాయం చేయడానికి సిద్ధంగా ఉన్నవారు, మరో తీరంలో చేరాల్సిన లక్ష్యం. సముద్రం విశాలంగా ఉంది. కానీ రామాయణంలోని ఈ ఘట్టం నిరాశ కథగా కాదు, కలిసికట్టుగా చేసే పనికి గొప్ప ఉదాహరణగా నిలుస్తుంది.
ఈ సేతువును ఒకరే కట్టలేదు. అదే దీని మహత్తరం పాఠం. కొందరు బలవంతులు పెద్ద రాళ్లు మోశారు. కొందరు కర్రలు, దారువులు తెచ్చారు. కొందరు మార్గం సర్దారు. మరికొందరు ఏది ఎక్కడ పెట్టాలో చూశారు. సేవ రూపాలు వేర్వేరు అయినప్పటికీ, ఒక్కటి కూడా వృథా కాలేదు. అందుకే ఇది పరాక్రమపు కథ మాత్రమే కాదు; సహకారపు కథ కూడా.
కుటుంబాల్లో ప్రేమగా చెప్పే ఒక మధురమైన భాగం గిల్లీల గురించి. పెద్ద రాళ్లతో పోలిస్తే వాటి పని చాలా చిన్నదిగా కనిపించింది. అయినా అవి ఇసుకలో తిరిగి, తమ శరీరానికి అంటుకున్న ఇసుకను సేతువుపై జారవిడిచాయి. మంచి లక్ష్యానికి చేసే చిన్న సహాయం కూడా విలువైనదే అని ఈ సంఘటన పిల్లలకు వెంటనే అర్థమవుతుంది.
రాముడి సమక్షం అందరి శ్రమకు దిశనిచ్చింది. ఇది ప్రదర్శనకోసం చేసే పని కాదు; ధర్మం కోసం, అవసరమైన చోటుకు చేరేందుకు, ఆశను ముందుకు తీసుకెళ్లేందుకు చేసిన పని. అదే ఉద్దేశ్యం అందరి శక్తిని ఒకటిగా కట్టిపడేసింది. రాయి మీద రాయి, ఇసుక మీద ఇసుకగా సముద్రంపై దారి ఏర్పడసాగింది.
అందుకే ఈ కథ ఇళ్లలో, పాఠశాలల్లో, సమాజాల్లో మళ్లీ మళ్లీ చెప్పబడుతుంది. పెద్ద దూరం ఒకరిచేత కాదు; అనేక మంది తమ తమ శక్తిని ఒక మంచి పనికి కలిపినప్పుడు దాటవచ్చు. బలమైన చేతులు అవసరం, జాగ్రత్తగల చేతులు కూడా అవసరం, చిన్న పాదాలూ అవసరం. మంచి లక్ష్యానికి ముందు ఏ సహాయం చిన్నది కాదు. అదే ఈ సేతువు ఇచ్చే బోధ.