ಲಂಕೆಯ ಕಡೆ ಸಮುದ್ರ ದಾಟಬೇಕಾದ ಸಮಯ ಬಂದಾಗ ರಾಮನ ಜೊತೆಗಿದ್ದವರ ಮುಂದೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡ ಸಮುದ್ರ ಬಹಳ ಅಗಾಧವಾಗಿತ್ತು. ಒಂದು ತೀರದಲ್ಲಿ ಸಹಾಯಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧರಿದ್ದವರು, ಮತ್ತೊಂದು ತೀರದಲ್ಲಿ ತಲುಪಬೇಕಾದ ಗುರಿ. ಇಂತಹ ದೃಶ್ಯ ಯಾರನ್ನಾದರೂ ಕುಗ್ಗಿಸಬಹುದಿತ್ತು. ಆದರೆ ರಾಮಾಯಣದ ಈ ಘಟಕವನ್ನು ಕುಟುಂಬಗಳು ಭಯದ ಕಥೆಯಾಗಿ ಅಲ್ಲ, ಒಗ್ಗಟ್ಟಿನ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ನೆನಪಿಸುತ್ತವೆ.

ಈ ಸೇತುವನ್ನು ಒಬ್ಬನೇ ಕಟ್ಟಲಿಲ್ಲ ಎಂಬುದೇ ಇದರ ದೊಡ್ಡ ಪಾಠ. ಕೆಲವರು ಮಹಾ ಬಲದಿಂದ ದೊಡ್ಡ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತರು. ಕೆಲವರು ಮರದ ತುಂಡುಗಳನ್ನು ತಂದರು. ಕೆಲವರು ದಾರಿ ಸವರಿದರು. ಕೆಲವರು ಯಾವುದು ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗಬೇಕು ಎಂದು ಗಮನಿಸಿದರು. ಸೇವೆಯ ರೂಪಗಳು ಬೇರೆಬೇರೆ ಆಗಿದ್ದರೂ, ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ ಅಗತ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಆದ್ದರಿಂದ ಇದು ಪರಾಕ್ರಮದ ಕಥೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ; ಸಹಕಾರದ ಕಥೆಯೂ ಹೌದು.

ಕುಟುಂಬಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಹೇಳುವ ಒಂದು ಮಧುರ ಭಾಗವೆಂದರೆ ಅಳಿಲುಗಳ ಸಹಾಯ. ಮಹಾಕಲ್ಲುಗಳ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳ ಕೆಲಸ ಅತಿ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿ ಕಾಣಬಹುದು. ಆದರೂ ಅವು ಮರಳಿನಲ್ಲಿ ಉರುಳಿ ತಮ್ಮ ದೇಹಕ್ಕೆ ಅಂಟಿದ ಮರಳನ್ನು ಸೇತುವಿನ ಮೇಲೆ ಬಿಟ್ಟವು. ಒಳ್ಳೆಯ ಗುರಿಗಾಗಿ ಮಾಡಿದ ನಿಷ್ಠಾವಂತ ಸಣ್ಣ ಸಹಾಯವೂ ಮಹತ್ವದ್ದೇ ಎಂಬುದು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಇದರಿಂದ ತಕ್ಷಣ ಅರ್ಥವಾಗುತ್ತದೆ.

ರಾಮನ ಸಾನ್ನಿಧ್ಯ ಈ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ದಿಕ್ಕೂ ಶಾಂತಿಯೂ ನೀಡಿತು. ಇದು ಹೆಮ್ಮೆಗೆ ಮಾಡಿದ ಕೆಲಸವಲ್ಲ; ಧರ್ಮಕ್ಕಾಗಿ, ಅಗತ್ಯವಿರುವವರ ಬಳಿಗೆ ತಲುಪಲು, ಆಶೆಯನ್ನು ಮುಂದಕ್ಕೆ ಸಾಗಿಸಲು ಮಾಡಿದ ಕೆಲಸ. ಆ ಒಂದೇ ಉತ್ತಮ ಉದ್ದೇಶ ಎಲ್ಲರ ಶಕ್ತಿಯನ್ನೂ ಒಂದಾಗಿಸಿತು. ಕಲ್ಲಿನ ಮೇಲೆ ಕಲ್ಲು, ಮುಷ್ಟಿ ಮರಳಿನ ಮೇಲೆ ಮುಷ್ಟಿ ಮರಳಾಗಿ ಸಮುದ್ರದ ಮೇಲೆ ದಾರಿ ಮೂಡತೊಡಗಿತು.

ಅದಕ್ಕೇ ಈ ಕಥೆ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ, ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ, ಸಮುದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಪುನಃ ಪುನಃ ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ದೊಡ್ಡ ಅಂತರವನ್ನು ಒಬ್ಬನೇ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ; ಬಹಳ ಜನ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಶಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಒಳ್ಳೆಯ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಿದಾಗ ದಾಟಬಹುದು. ಬಲವಾದ ಕೈಗಳೂ ಬೇಕು, ಜಾಗರೂಕ ಕೈಗಳೂ ಬೇಕು, ಚಿಕ್ಕ ಪಾದಗಳೂ ಬೇಕು. ಒಳ್ಳೆಯ ಗುರಿಯ ಮುಂದೆ ಯಾವ ಸಹಾಯವೂ ಚಿಕ್ಕದಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅದೇ ಈ ಸೇತುವಿನ ನಿಜವಾದ ಪಾಠ.